استادان دانشگاه فقط مدرس نیستند؛ مأموریت ما گره‌گشایی از مسائل کشور است

به گزارش خبرگزاری آگاه، محمدرضا مخبر دزفولی در ابتدای سخنان خود با تبریک فرارسیدن ماه مبارک رمضان اظهار کرد: رمضان، ماه دل است و باید با دل به استقبال آن رفت. تفاوتی ندارد استاد باشیم یا کارگر و کشاورز؛ آنچه اهمیت دارد، بندگی خداست.

وی با بیان اینکه نبرد اصلی امروز جهان، تقابل بندگی خدا و بندگی شیطان است، تأکید کرد: هر اندازه از لحظات این ماه را درک کنیم، به همان میزان در مسیر عبودیت گام برمی‌داریم. چه سعادتی بالاتر از اینکه انسان تنها در برابر خداوند سر تعظیم فرود آورد؛ زیرا سرسپردگی به افراد فاقد صلاحیت، انسان را از مسیر هدایت دور می‌کند. اگر بنده خدا باشیم، عاقبت‌بخیر خواهیم شد و باید رسیدن به این مقام را از خداوند طلب کنیم.

رئیس فرهنگستان علوم جمهوری اسلامی ایران همچنین با تبریک روز مهندس به جامعه مهندسی کشور گفت: سنت ارزشمندی که گروه علوم مهندسی فرهنگستان برای تکریم و ترویج علم مهندسی پایه‌گذاری کرده است، هر سال گسترده‌تر و پربارتر برگزار می‌شود و طی آن، چهره‌های برجسته‌تری از صنعت و دانشگاه معرفی می‌شوند. انتخاب پژوهشگران جوان برتر نیز از نقاط قوت این مراسم است.

وی با اشاره به سخنان سعید سهراب‌پور درباره نقش خواجه نصیرالدین طوسی اظهار کرد: هاضمه تمدنی ایران توانست مغولان را در خود جذب و هضم کند و نماد این ظرفیت، خواجه نصیرالدین طوسی است. مغولان در بسیاری از سرزمین‌ها دست به ویرانی و قتل‌عام زدند، اما خواجه نصیر با درایت و هدایت، از شرایط موجود برای صیانت از علم و دانش بهره گرفت.

مخبر دزفولی ادامه داد: اگرچه برخی مورخان از کشتار‌های گسترده مغولان سخن گفته‌اند، اما نقش خواجه نصیرالدین طوسی در حفظ ایران و نجات جمعی از اندیشمندان انکارناپذیر است. علم در ایران همواره با نگاه عاشقانه و عالمانه دانشمندانش شکوفا مانده است.

وی با اشاره به جایگاه علمی خواجه نصیرالدین طوسی افزود: در آنکارا مستنداتی درباره فعالیت‌های علمی و پزشکی او ارائه کرده‌ام و در مونترال کانادا نیز به موضوع کتابخانه بیت‌الحکمه و میراث علمی جهان اسلام پرداخته‌ام؛ کتابخانه‌هایی که در جریان حملات مغولان آسیب‌های جدی دیدند.

رئیس فرهنگستان علوم جمهوری اسلامی ایران با انتقاد از محدود شدن نگاه میان‌رشته‌ای در نظام آموزشی اظهار کرد: هر یک از مهندسان، پیش از آنکه مهندس باشند، انسانی با نگرش معرفتی به جهان‌اند؛ اما چارچوب‌های موجود، امکان حرکت در حوزه‌های متنوع علمی را محدود کرده است. این در حالی است که در بسیاری از دانشگاه‌های غربی، برای جبران پیامد‌های منفی این رویکرد، در دانشکده‌های مهندسی دروسی مانند خلاقیت و فلسفه ارائه می‌شود.

محمدرضا مخبر دزفولی با اشاره به شخصیت‌هایی، چون ابن سینا، فارابی و خواجه نصیرالدین طوسی افزود: ورود به عرصه‌های متنوع علمی، امری دست‌نیافتنی نیست که تنها در توان این بزرگان بوده باشد؛ این مسیر همچنان امکان‌پذیر است، به شرط آنکه بستر لازم برای شکوفایی استعداد‌های چندبعدی فراهم شود.

وی با طرح این پرسش که چرا طی سه دهه گذشته مسئله ارتباط دانشگاه و صنعت به‌طور اساسی حل نشده است، تصریح کرد: شاید دلیل آن، پیگیری‌نشدن جدی این موضوع و فقدان بررسی دقیق سازوکار‌های تحقق آن باشد. ما تاکنون ۲۱ دوره مهندسان برجسته و ۱۳ دوره استادان و پژوهشگران جوان برجسته مهندسی را تجلیل کرده‌ایم؛ اما باید پرسید تا چه اندازه از ظرفیت این نخبگان برای حل مسائل کشور بهره برده‌ایم.

مخبر دزفولی ادامه داد: این مسئله، موضوعی فرا‌دانشگاهی است و نباید آن را صرفاً به وزارت علوم محدود کرد. نخستین مخاطب این نقد، خود من هستم. امروز مأموریت اصلی ما گشودن گره ارتباط دانشگاه و صنعت است و برای این منظور باید سازوکاری پویا و عملیاتی تعریف شود.

وی تأکید کرد: دانشجویی که وارد دانشگاه می‌شود باید بتواند آینده شغلی خود را ترسیم کند. فراهم کردن این افق بر عهده چه نهادی است؟ گروه علوم مهندسی فرهنگستان باید در این زمینه تأملی جدی داشته باشد. استادان دانشگاه نیز افزون بر تدریس دروس کلاسیک، موظف‌اند به این پرسش‌های بنیادین پاسخ دهند.

رئیس فرهنگستان علوم با اشاره به صنایع مادر کشور از جمله فولاد، پتروشیمی و مس گفت: فرهنگستان باید در این حوزه‌ها نقش جریان‌ساز ایفا کند. انتخاب مهندسان برجسته اقدامی ارزشمند است، اما باید دید ارزش افزوده این انتخاب‌ها چیست و چه زمینه‌ای برای کاهش بحران اشتغال مهندسان فراهم شده است. چرا مسیر اشتغال مهندسان، همانند حوزه پزشکی، از انسجام و سامان‌یافتگی لازم برخوردار نیست؟

وی تصریح کرد: اعطای جایزه و لوح تقدیر اقدامی شایسته است، اما کفایت نمی‌کند. بدون سرمایه‌گذاری در صنایع پیشرفته و فناوری‌های نو و نیز بدون تقویت سازوکار‌های ارتباط با صنعت، این تلاش‌ها به نتیجه مطلوب نخواهد رسید.

مخبر دزفولی با اشاره به گزارش گروه علوم مهندسی فرهنگستان درباره هدررفت سالانه ۱۴۰ تا ۱۵۰ میلیارد دلار انرژی در کشور افزود: اگر فرهنگستان به‌صورت جدی به این مسائل ورود کند، سایر دستگاه‌ها نیز به میدان خواهند آمد.

وی در پایان خاطرنشان کرد: کلاس اصلی درس استادان دانشگاه، حل مسائل کشور است. این جشنواره نمادی از گره‌گشایی است، اما کافی نیست. باید مجموعه‌ای منسجم از نخبگان و افراد توانمند در کنار فرهنگستان و گروه علوم مهندسی شکل گیرد تا به‌صورت نظام‌مند برای حل چالش‌های مهندسی، اشتغال و تقویت ارتباط دانشگاه و صنعت اقدام شود.

انتهای خبر/232320/