تاب‌آوری فردی و اجتماعی؛ نقشه‌راه ارتقای توان سازگاری در بحران‌ها و شرایط جنگی

به گزارش خبرگزاری آگاه، وبینار تخصصی «بازسازی تاب‌آوری فردی و اجتماعی در بحران‌های نظامی» به همت معاونت امور مدارس سمای دانشگاه آزاد اسلامی استان بوشهر به صورت برخط برگزار شد.

عضو هیئت علمی گروه روانشناسی دانشگاه آزاد اسلامی استان بوشهر در این ویبینار تخصصی با طرح این سوال که معنای تاب‌آوری چیست؟ گفت: بی‌شک در برهه‌های مختلف زندگی فردی و اجتماعی، بحران‌ها و حوادث مختلفی ایجاد می‌شود که زندگی انسان را تحت تأثیر قرار می‌دهد و این بدان معناست که خطر و بحران ایجاد خواهد شد، بنابراین نباید آن را انکار کرد، بلکه برای مواجهه و مقابله با آن آماده بود.

عضو هیئت علمی گروه روانشناسی دانشگاه آزاد اسلامی استان بوشهر تأکید کرد: تاب‌آوری یک مهارت فردی است که باید کسب شود، نه یک ویژگی ذاتی است که برای تکمیل نیازمند حمایت جامعه و شبکه‌سازی است که امکان ارتقاء با تمرین و حمایت‌های لازم را داراست.

آتشی با بیان اینکه تاب‌آوری سه مفهوم کلی را دربرمی‌گیرد، عنوان کرد: ایستادگی در هنگام خطر، سازگاری در شرایط بحران و بازیابی روحی جسمی در حین و پس از خطر، معرف کلی مفهوم تاب‌آوری است.

وی با اشاره به اینکه چرا تاب‌آوری مهم و حیاتی است؟ متذکر شد: تاب‌آوری در بحران‌ها سبب می‌شود تا اضطراب کنترل شود، تصمیم گیری منطقی صورت پذیرد، موجب حفظ و ثبات خانواده و جامعه می‌شود و نیز موجب بازگشت پایدار به شرایط عادی خواهد بود.

عضو هیئت علمی گروه روانشناسی دانشگاه آزاد اسلامی استان بوشهر، پیامد‌های فقدان تاب آوری را چنین معرفی کرد و توضیح داد: سلب اعتماد، افت تمرکز، فروپاشی روانی، فروپاشی روابط، تفکر‌های مخرب از آثار منفی نبود مهارت تاب‌آوری است.

این استاد دانشگاه، مؤلفه‌های تاب‌آوری را در پنج سرشاخه اصلی معرفی و تبیین کرد: تنظیم احساسات، کنترل افکار منفی، شبکه‌های حمایتی، امیدواری و خودکارآمدی از نتایج مثبت ایجاد و تقویت تاب‌آوری است.

آتشی با توضیح هر مؤلفه خاطرنشان کرد: توانایی تغییر دیدگاه، برنامه‌ریزی مجددمتناسب با شرایط جدید، پذیرش شرایط و وضعیت ایجاد شده حتی در شرایط عادی، یک الزام فردی – اجتماعی است که این تغییر رویکرد در شرایط بحرانی همچون جنگ و بلایای طبیعی، ضروری‌تر از هر زمان دیگری است و سبب می‌شود به یکدیگر احترام گذاشت و یاری‌رسان هم بود.

عضو هیئت علمی گروه روانشناسی دانشگاه آزاد اسلامی استان بوشهر با اشاره به فعالیت‌های اجتماعی مردم میهن اسلامی در ایام جنگ چهل روزه و حتی در زمان آتش بس و با تأکید بر اینکه، مردم به صورت عملی و عینی، تمامی مؤلفه‌های تاب‌آوری را اجرایی کردند، ادامه داد: ایران اسلامی علاوه بر دستاورد‌های نظامی، دستاورد‌های بزرگ اجتماعی بسیاری به دستاورد که بازتاب جهانی داشت و برای همیشه در تاریخ ماندگار خواهد بود.

وی با تأکید براینکه تاب‌آوری، فقط مقاومت و تحمل نیست، متذکر شد: فرد و جامعه نیازمند، شناخت، ایجاد و ارتقاء تاب آوری‌های فردی و اجتماعی است تا علاوه بر تحملف قدرت پذیرش، تغییر، بهبود و کمک به دیگران را داشته باشد.

آتشی، تاب‌آوری فردی را در رئوس اصلی تنظیم هیجانات، ایجاد حس کنترل نسبت به هیجانات و احساسات، بازسازی شناختی روحی و ذهنی، تقویت شبکه‌های حمایتی و مراقبت از بدن برشمرد و هرکدام را به صورت تفضیلی تشریح کرد.

عضو هیئت علمی گروه روانشناسی دانشگاه آزاد اسلامی استان بوشهر همچنین، تاب‌آوری اجتماعی را در ایجاد و درک عملکرد‌های مؤثر، ایجاد ارتباط سالم، بهبود عملکرد نهادها، ظرفیت سازی اجتماعی و اقدامات اجتماع محور معرفی، و با ذکر مثال، به تشریح آگاهن پرداخت.

انتهای خبر/241117/