«زار»؛ روایتی از آیین‌های جنوب ایران روی صحنه تئاتر/جدال اجرای آیینی با اقتصاد بحران‌زده صحنه

به گزارش خبرنگار خبرگزاری آگاه، نشست خبری نمایش «زار» به نویسندگی و کارگردانی عرفان زارعی، آیه زارع‌نژاد، احسان شیخی و سالار میرکریمی صبح امروز در موسسه رسانه سنتر صبح امروز بیست و چهارم خرداد ماه برگزار شد.

عرفان زارعی با اشاره به اینکه این نمایش حاصل تلاش یک گروه چهل‌نفره است، گفت: سال‌ها برای این کار زحمت کشیده‌ایم تا حرفی برای گفتن داشته باشیم. دغدغه ما اجرای کاری درباره جنوب ایران بود و «زار» یکی از آیین‌های جذاب این منطقه است. در همین مسیر سفری به جنوب داشتیم و با پیرزنی مواجه شدیم که «زارگرفته» بود و به زبان‌های مختلف صحبت می‌کرد.

او ادامه داد: یکی از ویژگی‌های آیین زار توجه به زمانی است که شما در آن نبوده‌اید. داستان ما نیز از همین نقطه آغاز می‌شود. این اثر در جشنواره فجر هم اجرا شد و با وجود سختی‌ها تجربه خوبی رقم خورد. در بخش «دگرگونه‌ها» روستایی را بازسازی کردیم و مخاطب در آن فضا حرکت می‌کرد.

از اجرای تعاملی تا صحنه‌ای شدن اثر

زارعی با اشاره به تغییر شکل اجرا گفت: در ابتدا فضا کاملاً تعاملی بود، اما به دلیل تغییر شرایط و مسائل مالی تصمیم گرفتیم آن را به اجرای صحنه‌ای تبدیل کنیم تا بتوانیم در گیشه هم موفق باشیم.

او درباره چالش‌ها افزود: مهم‌ترین مشکل ما مسائل مالی بود. حتی بستن یک کار در سالن امروز کمتر از ۱۳ تا ۱۴ میلیون تومان امکان‌پذیر نیست. بعد از جنگ تصمیم گرفتیم اجرا را آغاز کنیم و با سالن نوفل‌لوشاتو قرارداد بستیم.

وی همچنین گفت: سه شب اول اجرای ما کاملاً سولدآوت شد و این نتیجه برنامه‌ریزی و تلاش گروهی است. دغدغه ما فعال نگه داشتن چرخه فرهنگی تئاتر است.

نگاه بازیگران به نقش‌ها

سالار میرکریمی، بازیگر نمایش، درباره نقش خود گفت: «زار» مثل یک آینه قدی مقابل مخاطب است و او خودش را در آن می‌بیند. نقش من «اسد» است و این انتخاب بیشتر ادای دین به تئاتر بود. در تئاتر پول چندانی نیست، اما این نقش برایم بسیار جذاب و چالش‌برانگیز است.

او افزود: تلاش کردیم لهجه جنوبی و جزئیات اجرا به‌گونه‌ای باشد که حتی مخاطبان جنوبی هم حس تصنعی بودن نگیرند.

احسان شیخی نیز گفت: در این دوره سخت باید کار تئاتر ادامه پیدا کند. تئاتر رسالت بیان دارد و ما بدون آن زنده نیستیم. نقش «ناخدا جلال» برای من به‌خاطر زبان عربی و ویژگی‌هایش بسیار چالش‌برانگیز است.

آیه زارع‌نژاد نیز درباره نقش «مریم» توضیح داد: این نقش به دلیل لکنت زبان و لهجه جنوبی بسیار دشوار بود. حتی بخش‌هایی از دیالوگ‌ها عربی است و در بیان آن از دوستان عرب‌زبان کمک گرفتیم.

هزینه‌ها، دکور و نگاه تولیدی

حسام محمودآبادی درباره تولید گفت: هدف ما سودآوری نبود، بلکه تلاش کردیم هزینه‌ها را برگردانیم. از ابتدا با مشکلات مالی و عقب‌بودن در هزینه‌ها مواجه بودیم، اما تلاش کردیم کار به اجرا برسد.

او افزود: من ابتدا مخالف دکور سنگین بودم، چون هزینه‌بر است، اما در نهایت تصمیم به اجرای آن گرفتیم. از پلاتو تمرین تا سالن، هزینه‌های زیادی داشتیم، اما گروه با همکاری جلو رفت.

آیین زار و نگاه اجرایی

در بخش پرسش و پاسخ، عرفان زارعی درباره آیین زار گفت: این آیین قابل انکار نیست و واقعیت دارد. ما در نمایش نه آن را تأیید می‌کنیم و نه رد؛ بلکه آن را به‌عنوان تلفیقی از موسیقی، خوراکی و حرکت اجرا کرده‌ایم. بیش از ۱۳ ساز جنوبی در اثر استفاده شده و تمام صدا‌ها زنده هستند؛ از صدای دریا تا سایر عناصر محیطی.

او درباره طراحی صحنه افزود: صحنه در سه بخش طراحی شده و شامل اسکله، کشتی و خانه است. این دکور بخش مهمی از روایت است و بدون آن اجرا شکل نمی‌گرفت.

قیمت بلیت و وضعیت اجرا

زارعی درباره قیمت بلیت گفت: قیمت‌ها بین ۳۵۰ تا ۴۰۰ هزار تومان است و برای هفته اول ۵۰ درصد تخفیف در نظر گرفته‌ایم.

محمودآبادی نیز تأکید کرد: با وجود هزینه‌های بالا از گریم تا سالن، تلاش کردیم کیفیت کار حفظ شود و اعضای گروه با همکاری پیش رفتند.

جمع‌بندی بازیگران درباره همکاری

سالار میرکریمی در پایان گفت: این پروژه برای ما یک پروژه صرفاً مالی نبود و بیشتر یک رسالت بود. من و آقای شیخی حتی در دوره تمرین قرارداد رسمی نداشتیم، اما اعتماد کامل بین اعضا وجود داشت. این اثر بر پایه همدلی و همذات‌پنداری شکل گرفته است.

زارعی همچنین گفت: ما اهنگساز نداریم، بچه‌های هنرمند را جمع کردیم و خودشان الان یک گروه حرفه‌ای شده‌اند.

میرکریمی یاداور شد: کار ما بخشی هم گروه فرم و مردمی و حرکت هستند، یک بخش گروه فرم کوتاه قامت هستند که دوست

داشتند اجرا را برای اولین بار تجربه کنند من سال‌ها استنداپ به بچه‌های کمدی اموزش دادم و ان‌ها واقعا از ترحم بیزار هستند و این اولین مواجه ان‌ها با صحنه تیاتر است.

زارعی همچنین گفت: ما دو تا از شهرستان‌ها هم خواستند اجرا برویم، برنامه داریم برای خارج از کشور هم فکر‌هایی داریم مثلا برزیل صحبت شده که ممکن است اجرا برویم.

وی افزود: المان زار بیشتر سمت بوشهر است هم لهجه‌ها و هم المان‌ها به همین سمت است. ما تا جمعه اجرا میرویم هفت شب اجرا برای محرم متوقف میشود و دومرتبه اغاز میکنیم.

انتهای خبر/255631/