پنجشنبه ۳۰ مهر ۱۴۰۵
الخميس ١١ جمادی‌الاولی ١٤٤٨
Thursday 22 October 2026
متن خبر

ربات پیک غذا می‌آورد، اطلاعات زیستی می‌برد؟

پنجشنبه ۳۰ مهر ۱۴۰۵
ربات پیک غذا می‌آورد، اطلاعات زیستی می‌برد؟
دو شکایت قضایی در آمریکا، شرکت‌های سازنده ربات‌های تحویل غذا را به جمع‌آوری اطلاعات زیستی افراد بدون رضایت آن‌ها متهم کرده‌اند. اتهامات وارد شده بار دیگر مرز میان خدمات هوشمند و حریم خصوصی را زیر سوال برده است.

به گزارش خبرگزاری آگاه، به نقل از «Gizmodo»؛ علیه شرکت‌های Coco Robotics و Serve Robotics دو شکایت قضایی جداگانه در شیکاگو مطرح شده است. شاکیان مدعی‌اند ربات‌های تحویل غذای این شرکت‌ها هنگام تحویل سفارش، اطلاعات زیستی آن‌ها را بدون دریافت رضایت جمع‌آوری کرده‌اند.

رباتی که غذا را تا مقابل در خانه می‌آورد، ممکن است فراتر از تحویل سفارش عمل کند؛ از اسکن چهره و دست مشتریان گرفته تا ثبت اطلاعاتی که می‌تواند برای آموزش هوش مصنوعی به کار برود.

ربات غذا می‌آورد یا اطلاعات زیستی جمع می‌کند؟

بر اساس گزارش آسوشیتدپرس، در یکی از پرونده‌ها، شاکی ادعا کرده است هنگام دریافت سفارش DoorDash از ربات شرکت کوکو، دوربین‌های دستگاه دست‌ها، سر و چهره او را ثبت کرده‌اند. به ادعای او، حسگرهای لیدار نیز برای اندازه‌گیری هندسه اعضای بدن و فاصله آن‌ها از ربات به کار رفته‌اند. 

شاکی همچنین مدعی شده است که اپراتورهای انسانی می‌توانسته‌اند تصاویر مربوط به فرایند تحویل سفارش را به‌صورت زنده مشاهده کنند؛ درحالی‌ که او رضایتی برای این نوع جمع‌آوری و پردازش اطلاعات نداده بود. 

در پرونده دوم، یکی از مشتریان شرکت سرو رباتیکس ادعا کرده است ربات این شرکت هنگام تحویل سفارش Uber Eats، اطلاعات زیستی او را بدون اجازه جمع‌آوری و ذخیره کرده است. در این شکایت همچنین احتمال استفاده از داده‌های ثبت‌شده برای آموزش سامانه‌های هوش مصنوعی و انتقال یا واگذاری مجوز استفاده از آن‌ها به شرکت‌های دیگر مطرح شده است. 

پای فناوری لیدار به حریم خصوصی باز شد 

لیدار فناوری‌ است که با ارسال پالس‌های لیزری و اندازه‌گیری بازتاب آن‌ها، فاصله و شکل اجسام محیط را تشخیص می‌دهد. این فناوری در رباتیک و خودروهای خودران برای درک محیط، شناسایی موانع و مسیریابی کاربرد دارد.

بااین‌حال، در این پرونده‌ها مسئله فقط توانایی ربات‌ها برای تشخیص موانع نیست؛ پرسش اصلی این است که آیا داده‌های حاصل از حسگرها و دوربین‌ها می‌توانند اطلاعات زیستی قابل‌شناسایی تولید کنند و آیا این اطلاعات بدون رضایت افراد جمع‌آوری یا نگهداری می‌شوند. 

باید توجه داشت که ثبت تصویر به‌ تنهایی به معنای جمع‌آوری اطلاعات زیستی به مفهوم حقوقی آن نیست. تعیین اینکه داده‌های ثبت‌شده مشمول قانون مربوط می‌شوند یا خیر، به ماهیت داده‌ها، شیوه پردازش و جزئیات پرونده بستگی دارد. 

قانون ایلینوی چه محدودیتی ایجاد می‌کند؟ 

شکایت‌ها به قانون حریم خصوصی اطلاعات زیستی ایالت ایلینوی آمریکا استناد می‌کنند که برای جمع‌آوری، نگهداری و استفاده از اطلاعات زیستی، الزامات مشخصی در نظر گرفته است. 

این قانون در شرایط مشمول خود، شرکت‌ها را ملزم می‌کند درباره جمع‌آوری و استفاده از داده‌های زیستی اطلاع‌رسانی کنند، رضایت کتبی لازم را بگیرند و سیاست مشخصی برای نگهداری و حذف اطلاعات داشته باشند. 

شاکیان چه می‌گویند؟

شاکیان خواستار دریافت خسارت قانونی هزار دلار برای هر مورد نقض قانون و پنج هزار دلار برای هر مورد نقض عمدی یا ناشی از بی‌مبالاتی شدید شده‌اند.

آن‌ها همچنین درخواست جبران‌های حقوقی دیگری را مطرح کرده‌اند. این مبالغ، خواسته‌های مطرح‌شده در شکایت‌ها هستند و نباید با خسارت قطعی تعیین‌شده از سوی دادگاه اشتباه گرفته شوند. 

پاسخ شرکت‌ها به اتهام‌ها چیست؟ 

شرکت‌های کوکو رباتیکس و سرو رباتیکس اتهام‌های مطرح‌شده را رد کرده‌اند. کوکو مدعی شده است در شیکاگو اطلاعات زیستی جمع‌آوری نکرده و سرو نیز گفته است از داده‌های ربات‌هایش برای شناسایی افراد یا ایجاد پروفایل زیستی استفاده نمی‌کند. 

بنابراین، در شرایط فعلی باید میان ادعاهای شاکیان و موضع شرکت‌ها تفاوت گذاشت. طرح شکایت تخلف را اثبات نمی‌کند و نتیجه نهایی به بررسی مدارک و روند رسیدگی قضایی بستگی دارد. 

آیا ربات‌های هوشمند به حریم خصوصی کاربران نزدیک می‌شوند؟

افزایش حضور ربات‌های تحویل غذا در شیکاگو پیش‌تر نیز به دلیل اشغال پیاده‌روها و نگرانی‌های ایمنی بحث‌برانگیز شده بود. شکایت‌های جدید، بعد دیگری از حضور این دستگاه‌ها در زندگی روزمره را برجسته می‌کنند؛ اطلاعاتی که ممکن است در جریان یک خدمت ساده ثبت شود، چگونه پردازش و نگهداری خواهد شد؟ 

در محیط‌های شهری، افراد حاضر در مسیر ربات حتما مشتری آن نیستند و ممکن است حتی از نحوه عملکرد دوربین‌ها و حسگرهای دستگاه اطلاع نداشته باشند. همین موضوع پرسش‌هایی درباره اطلاع‌رسانی، رضایت افراد و حدود استفاده از داده‌های ثبت‌شده ایجاد می‌کند. 

مسئولیت شفاف‌سازی نباید بر دوش رهگذران باشد

هوشمندتر شدن خدمات شهری نباید به معنای نامرئی شدن نظارت باشد. وقتی یک ربات برای تحویل غذا از دوربین و حسگر استفاده می‌کند، شهروندان باید بدانند چه داده‌ای ثبت می‌شود، چه کسی به آن دسترسی دارد و اطلاعات تا چه زمانی نگهداری خواهد شد.

مسئولیت شفاف‌سازی نباید بر دوش رهگذری باشد که شاید حتی متوجه حضور حسگرها نشده است. راحتی بیشتر زمانی ارزشمند است که شهروند برای دریافت یک خدمت روزمره، ناخواسته از کنترل اطلاعات شخصی خود صرف‌نظر نکند.

 

انتهای خبر/284285/

اخبار اقتصادی
آژانس مسافرتی سلام پرواز ایرانیان
اخبار اجتماعی
فروشگاه اینترنتی سفیر